خىتاي دۇنيا تەرتىپىنى يېڭىدىن تەشكىللىيەلەمدۇ؟
بۈگۈن خىتاي پايتەختى بېيجىڭدا 2-دۇنيا ئۇرۇشىنىڭ ئاخىرلاشقانلىقى ۋە ياپونغا قارشى ئۇرۇش غەلىبىسىنىڭ 80 يىلىقىنى خاتىرىلەش مۇراسىمى بولۇپ ئۆتتى. تيەنئەنمىن راۋىقىدا تۇرۇپ 70 مىنۇت داۋاملاشقان ھەربىي پاراتنى كۆزدىن كۆچۈرگەن شى جىنپىڭ، پۇتىن ۋە كىم يوڭ ئۇننىڭ كۆرۈنىشى دۇنيانىڭ دىققىتىنى تارتتى.
ئانالىزچىلار، بۇ ئۈچ چوڭ مۇستەبىت ۋە ئۇلارغا ھەمراھ بولغان 20 دىن ئارتۇق دۆلەتنىڭ رەھبەرلىرىنىڭ بۇ كۆرۈنىشىنى «غەربكە جەڭ ئېلان قىلغانلىق»، «2-دۇنيا ئۇرۇشىدىن كېيىن شەكىللەنگەن دۇنيا تەرتىپىنىڭ ئاخىرلاشقانلىقى ۋە خىتاينىڭ رەھبەرلىكىدە يېڭى دۇنيا تەرتىپىنىڭ بارلىققا كېلىدىغانلىقىنىڭ بىشارىتى» دېيىشتى.
ئەمما پاراتتىن ئىلگىرى دۇنيا تېنىچلىقى ئۈچۈن خىتاب قىلغان شى جىنپىڭ، بۇ ھەربىي پاراتتا خىتاينىڭ يېڭى تىپتىكى ھەربىي قوراللىرىنى كۆز – كۆز قىلىپ، تېنىچلىققا قارشى ماھىيىتىنى ئاشكارىلاپ قويدى.
تەيۋەن پرىزدېنتى لەي چىڭدې بولسا «تېنىچلىقنى قورال-ياراق بىلەن تەبرىكلىگىلى بولمايدۇ» دېگەن مەزمۇندا كىنايە قىلدى.
شۇنىسى ئېنىقكى، تېنىچلىق ۋە ئەركىنلىكنىڭ دۈشمىنى بولغان تاجاۋۇزچى خىتاينىڭ دۇنيا تەرتىپىنى يېڭىدىن تەشكىللىيەلىشى بىر شىرىن چۈش. ئۇ بۇنداق بىر مەقدسەدكە يەتمەكچى بولسا، سىياسىي نوپۇز، ئىقتىساد، ھەربىي جەھەتتە ياۋروپا ئىتتىپاقى ۋە ئامېرىكادىن مۇتلەق ئۈستىن ئورۇندا بولىشى لازىم. ئۇنىڭ ھازىرقى ئورنى ئەمەلىيەتتە زاۋاللىققا يۈزلىنىش بولماقتا.
